Gmina Wizna

Wizna jest jedną z najstarszych miejscowości w województwie Podlaskiego. Prawa miejskie chełmińskie otrzymała w 1435r. od księcia mazowieckiego Władysława. W 1945 Wizna weszła w skład ziem koronnych. Odbywały się tu sejmiki i sądy. Ziemia wiska w pewnych okresach była bardzo rozległą dzielnicą Mazowsza. W początkach jej funkcjonowania zajmowała cały teren Wysoczyzny Kolneńskiej. W okresie kiedy była dzielnicą Mazowsza graniczyła z księstwem drohickim  i obejmowała także część dawniejszej kasztelani świeckiej. W XI w. Wizna była grodem strzegącym wschodniej granicy Mazowsza i przeprawy przez Narew . Ziemię wiską przecinało kilka dróg lądowych, którymi poruszały się zbrojne oddziały ruskie i krzyżackie. Wszystkie te drogi przechodziły przez Wiznę, co w przypadku szlaku handlowego pobudziło jej rozwój a w przypadku przemarszu sił zbrojnych było przyczyną zniszczeń. Właśnie to strategiczne położenie, przyczyniło się do upadku miasta. Po III rozbiorze polski Wizna i ziemia wiska weszła w skład zaboru pruskiego . W 1807r. Wizna znalazła się w granicach Księstwa Warszawskiego, a po 815r. Królestwa Polskiego. Mieszkańcy Wizny i okolic brali czynny udział w Powstaniu Listopadowym i Styczniowym. Za co ustawą rosyjską z dnia 31 grudnia 1866r. Wiźnie odebrane zostały prawa miejskie, przemieniając ją w status osady. Praw  miejskich Wizna nigdy nie odzyskała. W czasie kampanii wrześniowej 1939 r. pod Wizną rozegrała się krwawa bitwa, która przeszła do historii jako Polskie Termopile. Bogata i burzliwa historia pozostawiła w Wiźnie warte zobaczenia zabytki; późnogotycki kościół  oraz dzwonnice  barokową z XVIII w z zabytkowymi dzwonami. Malownicze położenie gminy Wizna, nad Narwią i Biebrzą oraz burzliwe losy historii sprawiają, że jest to miejsce godne odwiedzenia. 

Dzwonnica barokowa -  pochodzi z drugiej połowy XVII wieku. Wewnątrz znajdują się trzy dzwony; późnogotycki z 1570 r.  i dwa barokowe z 1712 r. i 1720 r

Późnogotycki Kościół św. Jana Chrzciciela  - Kościół parafialny został  zbudowany ok.1502 roku. W czasie wojen szwedzkich zniszczony i odrestaurowany w 1658 roku. Po pożarze w około 1720 roku został ponownie  odremontowany. 17 sierpnia 1944 roku  zabytkowy obiekt został wysadzony przez wycofujących się Niemców.

Izba Historyczna Ziemi Wiskiej w Carskim Trakcie  –  gromadzi bogatą kolekcje militariów, numizmatyków, książek oraz przedmiotów codziennego użytku.

Gmina Łomża

Najstarszą miejscowością Gminy Łomża jest Stara Łomża, która związana jest historycznie z dziejami północno – wschodniego Mazowsza. Pierwsze ślady osadnictwa pochodzą z okresu wpływów rzymskich i datowane są  na II wiek n.e. Pod koniec XI wieku powstał tu gród typu pierścieniowego, z dwoma podgrodziami, który istniał najprawdopodobniej do XII wieku, kiedy to został zniszczony podczas najazdu litewskiego. W trakcie wykopalisk archeologicznych znaleziono tutaj przedmioty świadczące o tym, że musiała tutaj mieszkać załoga wojskowa  z rodzinami. Natomiast znalezione na terenie grodziska półfabrykaty pierścionków, dłuto i świder wskazują na bytność kowali i rzemieślników. Usytuowanie grodu na wysokim wzgórzu, tuż nad doliną rzeki dawało dużą widoczność obserwacyjną  i stanowiło doskonałe miejsce obronne. Z grodem sąsiaduje wzgórze Świętego Wawrzyńca, gdzie według tradycji stała pierwsza w tej części Mazowsza  świątynia wzniesiona przez Brunona z Kwerfurtu na polecenie Bolesława Chrobrego. Głównym atutem gminy jest przyroda: bogactwo flory i fauny oraz liczne zabytki i pomniki przyrody.  

Obszar  gminy położony jest w dolinie rzeki Narew na obszarze 20,800 hektarów. Tereny gminy są korzystnie usytuowane wokół miasta Łomża i stanowią bardzo atrakcyjne miejsce dla rozwoju usług agroturystyki i działalności gospodarczej.

Nawiązując to tych terenów nie sposób zwrócić uwagę na  występującą w tym miejscu przyrodę.

 Na terenie gminy Łomża znajdują się 2 rezerwaty przyrody o bardzo wysokich walorach, a mianowicie:

1/  Rezerwat przyrody "Wielki Dział" - utworzony w 1990 roku jako rezerwat ścisły, który położony  jest w okolicach wsi Pniewo w Leśnictwie Pniewo. Zajmuje on  powierzchnię 120,07 ha i stanowi fragment największego w dolinie Narwi kompleksu lasów łęgowych o naturalnym charakterze. O wartości przyrodniczej rezerwatu decyduje naturalność zbiorowisk roślinnych położonych w dolinie dużej rzeki. Dodatkowym jego walorem jest duża ilość drzew pomnikowych.

2/  Rezerwat przyrody ,,Rycerski Kierz’’ – powstał w 1989 roku i liczy powierzchnię 43,52 ha. Rezerwat położony jest w okolicach Jednaczewa. Rezerwat jest gatunkiem lasów liściastych, głównie z dębu szypułkowego w wieku 120-140 lat.

Miejsca ważne i ciekawe;

Zabytkowy Dworek w Czaplicach - wzniesiony w około 1860 roku z cegły na fundamentach z łupanego kamienia polnego. Od 1910 r. do 1939 r. był własnością Jana Lutosławskiego.

Pomnik w Jednaczewie - niedaleko Łomży znajduje się las Jednaczewski, na polanie którego mieści się pomnik upamiętniający wydarzenia jakie miały miejsce w 1733 roku. Jak donosi historia była to bitwa Kurpiów z wojskami szwedzkimi, saskimi oraz moskiewskimi. Na cześć bohatera tamtych wydarzeń Stacha Konwy w 1923 roku wystawiony został pomnik. W 1988 roku na fundamentach starego pomnika, który uległ zniszczeniu podczas II wojny światowej, wybudowano nową kapliczkę zdobioną kurpiowskimi rzeźbami.

Kaplice w Puchałach - na cmentarzu znajdują się dwie kaplice cmentarne. Pierwsza z nich pochodzi z 1843 roku. Jej konstrukcja jest drewniana zrębowa na podwalinie z kamieni polnych, natomiast druga kaplica pochodzi z 1905 roku i jest murowana z cegły na sześciennych blokach granitowych.

Kapliczka w Mikołajkach - pochodzi  z początków XIX wieku, tynkowana, murowana z cegły. Kapliczka posiada trzy kondygnacje, w których znajdują się trzy prostokątne wnęki.

Punkt widokowy w Siemieniu Nadrzecznym – niezwykle malowniczy punkt widokowy. Krajobraz  wyjątkowo atrakcyjny zwłaszcza wiosną, kiedy rzeka Narew wylewa i tworzy jedno wielkie rozlewisko. Od niedawna na terenie punktu funkcjonuje siłownia zewnętrzna, wyposażona w sprzęt do ćwiczeń na powietrzu.

Stacja Narciarska w Rybnie - położona w uroczym zakątku wsi Rybno z przepięknym widokiem na dolinę Narwi.  Rybno to miejsce, gdzie na narty może przyjechać cała rodzina. Znajdują się tutaj bezpieczne, doskonale utrzymane, sztucznie naśnieżnie, oświetlone trasy narciarskie o łącznej długości 1500 m oraz różnicy wzniesień 40 m.  Wszystkie trasy są oznaczone kolorem niebieskim, co oznacza, że są one łatwe i sprzyjają narciarstwu rodzinnemu. Stacja oferuje również bogato wyposażoną wypożyczalnię sprzętu narciarskiego. Kolejny atutem  są  doświadczeni, wykwalifikowani instruktorzy nauki jazdy na nartach i snowboardzie, którzy zapewnią chętnym maksimum bezpieczeństwa i komfortu podczas pierwszych godzin jazdy na nartach, oraz  pozwolą odkryć tajniki tego pięknego sportu i doskonalić umiejętności.